>>Wat kost een film(pje)?

Wat kost een film(pje)?

04-08-2016

Wat kost een film(pje)?

"Wa kost da?" - De kosten van een videoproductie uitgelegd

Ik krijg de vraag vaak al in het eerste contact: "Ik wil graag een video over mijn bedrijf/product/dienst/evenement van 2 minuten, wat kost dat?". Eigenlijk is het net zoiets als naar een aannemer stappen en vragen: "ik wil graag een huis, wat kost dat?". Zo'n vraag is niet zomaar te beantwoorden en veel kosten zijn afhankelijk van de wensen én van het beschikbare budget. Je kunt een video (vaak) zo duur of zo goedkoop maken als je zelf wilt. Ik zal je proberen uit te leggen waar de kosten van een goede videoproductie vandaan komen.

De kosten waar je mee te maken krijgt voor het maken van een video (of serie, natuurlijk) kun je eenvoudig opdelen in de drie fasen van productie:

  • Pre-productie
  • Productie
  • Post-productie

Eenvoudiger kan eigenlijk niet. Het is heel erg afhankelijk van het soort productie (inhoudelijk) waar het zwaartepunt ligt qua kosten. Dat zal ik uitleggen.

Pre-productie

Zoals de naam al doet vermoeden is de pre-productie fase alle voorbereiding. Hieronder valt ook het allereerste contact waar we vaak meedenken over de inhoud van de video. Soms is de wens al lang duidelijk. Bijvoorbeeld als er een evenement is en er moet een registratie van komen. Dat is vaak inhoudelijk niet zo ingewikkeld. Maar in het geval van een bedrijfsfilm of productcommercial moet er vaak nog nagedacht worden over zaken als de doelgroep, de boodschap, hoe wordt deze boodschap gecommuniceerd, de "look & feel", etcetera. Op basis hiervan wordt een scenario of concept bedacht waaruit een script voortvloeit. Hier gaan regelmatig al heel wat (zeer waardevolle) uren in zitten. Eigenlijk wordt de complete kwaliteit van de productie voornamelijk in deze fase bepaald.

Op basis van het script wordt dan vaak een planning gemaakt voor de draaidag(en), apparatuur gereserveerd, personeel ingepland, eventueel vergunningen geregeld en shotlists en draaiboeken gemaakt. Allemaal uren werk in de voorbereiding, waar kosten uit voortkomen.

Voor een gemiddelde bedrijfsfilm kun je rekenen op 8 tot 16 manuur pre-productie. Vaak kan met een eenvoudige registratie van een evenement of iets dergelijks al afgedaan worden met 1 of 2 manuur pre-productie. We hebben het dan over zo'n €100.

Productie

Dit is de fase waarin het gaat gebeuren. We gaan draaien! Als alle partijen het eens zijn over het script (het bouwplan, zogezegd) dan gaan we beginnen met de bouw. Veelal kan een productie op één dag gedraaid worden, dit houdt de kosten relatief gezien laag. Maar het is zeker niet uitzonderlijk dat er meerdere dagen nodig zijn om al het materiaal te verzamelen. Over het algemeen proberen we het aantal draaidagen zo veel mogelijk te reduceren want dit zijn relatief de duurste dagen. Je hebt op deze dagen niet alleen (dure) apparatuur nodig, regelmatig ook nog meerdere specialisten die allemaal een specialistisch tarief vragen. ;)

De kosten uit de productie-fase is dus meer dan alleen uren arbeid. Je hebt ook te maken met:

  • Apparatuur (camera, lenzen, statief, licht, geluid, stabiliser of steadicam, drone, etcetera)
  • Rekwisieten
  • Locatie-huur
  • Acteurs en/of figuranten
  • Reiskosten
  • Eten, drinken en snacks voor crew en aanwezigen

Uiteraard heb je niet op alle producties al deze kosten, maar het geeft je een goed idee van de opbouw van de kosten van een eventuele grotere productie. Een goede camera met bijbehorende accessoires, geluid en licht begint bij €250 à €300 per dag en kan oplopen naar ruim €1000 per dag als men in 4K op bijvoorbeeld een RED wil draaien. Tel daar nog €150 bij op voor een stabiliser en €250 voor gebruik van een drone, dan heb je een reëel beeld van de apparatuurkosten van één dag filmen.

Voor de wat eenvoudigere, low-budget producties wordt deze apparatuur op de draaidag door één persoon bediend. Dit is een multi-talent die op de draaidag het licht, geluid, camerawerk én de regie op zich neemt. Vaak daarbij ook nog het contact met de klant, contact met andere personen op locatie aanwezig, regelen van de lunch en eventuele praktische probleempjes oplossen voor de voortgang van de dag. Je zult begrijpen dat dit dus vaak een compromis is. Deze ene persoon kan nooit alles perfect doen op zo'n dag, en dus moet het ook echt gezien worden als een low-budget oplossing. Vaak kan het echter wel, als de productie niet al te veeleisend is. Als een productie wat ingewikkelder wordt, wordt er vaak al gekozen voor een cameraman (die ook licht en geluid doet) en een regisseur (die ook productionele taken op zich neemt). Is de productie nog wat veeleisender, dan wordt er vaak ook nog een geluidstechnicus en eventueel een producer toegevoegd om de cameraman en regisseur werk uit handen te nemen. Dit is natuurlijk kwalitatief de meest wenselijke situatie, maar qua budget lang niet altijd mogelijk.

Voor een gemiddelde bedrijfsfilm, promotiefilm of reclame met één draaidag en een relatief eenvoudig script in beheersbare omgeving moet je rekenen op €750 - €1500 productionele kosten.

Post-productie

Als alles in de pre-productie en productie fasen goed is uitgevoerd, is het hierna enkel nog de puzzelstukjes op de goede plek leggen. De video (of video's) moet/moeten gemonteerd worden. Als de productie qua scripts, shots en teksten helemaal vast ligt is de montage vaak relatief eenvoudig en zo gedaan. Kwestie van de juiste takes erbij pakken (vaak is dit de laatste take ;)) en alles achter elkaar zetten. Maar, vaak is het zo eenvoudig niet. Soms moet uit een interview van een half uur een montage van 3 minuten gemaakt worden die de essentie van het gesprek weergeeft. En de geïnterviewde wil ook nog eens geloofwaardig en authentiek overkomen. Dat is vaak nog een hele puzzel. Er moet vaak nog gekozen worden voor passende muziek (als dit in pre-productie nog niet vast lag), en deze muziek moet netjes onder de montage gelegd worden. De montage zelf is vaak ook nog zoeken naar de juiste timing en tempo, het ritme moet kloppen.

Vaak moet je rekenen op minimaal 8 uur montagewerk. De kosten hierin zitten in het gebruik van de montage apparatuur én de persoon die het monteert. Wij werken met zeer gedreven en ervaren editors die meestal de productie volledig zelfstandig kunnen monteren. Als de productie iets veeleisender is, kijkt de regisseur met de editor mee.

Als het verhaal klopt, de muziek ligt, de juiste shots op de juiste plek liggen, is het vaak tijd om eventuele graphics toe te voegen. Denk aan naamtitels (zogenaamde "lower thirds"), bedrijfslogo, verklarende teksten in beeld, ondertitels, noem maar op. Ook kan er (in pre-productie) gekozen worden dat er op bepaalde plekken in het verhaal animaties, grafieken of ander soort vormgeving nodig zijn. Deze laten wij dan maken (soms kan dit proces al vanaf de pre-productie gestart worden) en die worden in deze fase toegevoegd. Vooral het ontwikkelen van (bewegende) grafische vormgeving is een tijdrovende en dus relatief kostbare klus. Maar het geeft de productie zonder uitzondering een zeer professionele uitstraling, mits het juist is toegepast én inhoudelijk of esthetisch iets toevoegt.

Als de montage z'n eerste toonbare versie bereikt, gaat er vaak een zichtkopie naar de opdrachtgever ter goedkeuring. Op basis hiervan kan de klant feedback geven en kunnen er nog zaken gewijzigd worden. Ook deze wijzigingen moeten (een paar dagen of weken) later meegenomen worden in de kostenberekening.

Uiteindelijk bereikt de montage een zogenaamde "edit lock". Dit betekent dat er qua verhaal en shots niets meer gewijzigd wordt aan de video. De eenvoudigere, goedkopere producties gaan na dit moment vaak direct het internet op. De producties met hogere waarde hebben vaak nog 2 slagen aan kwaliteit te winnen: kleurcorrectie ("grading") én audio nabewerking.

Beide taken kunnen vaak parallel door twee verschillende specialisten uitgevoerd worden. De kleurcorrectie houdt in dat het beeld op het gebied van kleur, contrast, belichting en scherpte wordt geperfectioneerd. Een audio technicus gaat intussen het geluid afmixen. Hierbij wordt vooral gelet op verstaanbaarheid, worden imperfecties en storingen verwijderd, vaak wordt eventuele galm verminderd en de beste technici (waar wij uiteraard mee werken ;)) voegen vaak ook nog wat "sound design" toe in de vorm van omgevingsgeluid, subtiele geluidseffecten en dergelijke.

Je ziet dat ook in deze fase de kosten behoorlijk uiteen kunnen lopen. Voor een eenvoudige montage van ongeveer 8 uur zonder verdere toevoegingen heb je het over €520. Voeg je hier nog 2 montagedagen, wat vormgeving, audionabewerking én professionele grading aan toe dan lopen de kosten al snel over de €3000. Of dit de moeite waard is, is volledig afhankelijk van de wensen, de doelgroep én het beschikbare budget. Moet de video zo goedkoop mogelijk, of mag het wat kosten en wil je er vooral professioneel mee voor de dag komen? Dat is een keuze die gemaakt moet worden, maar ook een keuze waar ik je graag bij help!

Als we de kosten uit mijn voorbeelden bij elkaar optellen, zie je dat een zeer gemiddelde bedrijfsfilm of promotiefilm ongeveer begint bij €1500. Toch een zeer overzichtelijke investering als je ziet dat je er professionele uitstraling, goede communicatie én een aandachtstrekker voor terug krijgt.

-- Willem van de Kletersteeg

Wil je weten wat een video over jouw bedrijf, product of dienst voor je kan betekenen én gaat kosten? Neem dan gewoon even contact op!

Invouwen